Διαχείριση Καλλιέργειας

Εγκατάσταση

Φυτείας

Πριν την απόφαση για καλλιέργεια αβοκάντο, είναι απαραίτητο να ληφθούν υπόψιν κάποιες παράμετροι και να προηγηθούν ορισμένοι έλεγχοι καταλληλότητας του αγροτεμαχίου.

Ο ερευνητικός χαρακτήρας που έχει το Έργο έγκειται στην παραγωγή μιας μοναδικής Ελληνικής Προβασικής Φυτείας αβοκάντο, για παραγωγή πιστοποιημένου πολλαπλασιαστικού υλικού προς διάθεση σε φυτωριακές επιχειρήσεις, με τελικούς αποδέκτες τους παραγωγούς.

Τοπογραφική καταλληλότητα αγροτεμαχίου
Έλεγχος χαμηλότερων χειμερινών και ανοιξιάτικων θερμοκρασιών από κοντινούς μετεωρολογικούς σταθμούς. Συχνοί χειμερινή ή εαρινοί παγετοί, σημαίνει ακατάλληλο αγροτεμάχιο.
Έλεγχος για εστία μόνιμης υγρασίας εντός του αγροτεμαχίου, ή για ύπαρξη από παθογόνα προηγούμενης καλλιέργειας. Στις περιπτώσεις αυτές το αγροτεμάχιο πρέπει να καθαριστεί και να μείνει ακαλλιέργητο για μία τουλάχιστον καλλιεργητική περίοδο.
Ανάλυση εδάφους και αρδευτικού νερού, και έλεγχος των αποτελεσμάτων από έμπειρο γεωπόνο.
Επιλογή ποικιλιών και υποκειμένων κατάλληλων για το χωράφι, με βάση τα προηγούμενα αποτελέσματα ελέγχων και αναλύσεων.
Επιλογή αποστάσεων φύτευσης ανάλογα με την ένταση της καλλιέργειας, τις δυνατότητες του παραγωγού και τα μηχανήματα που διαθέτει Η επιλογή των αποστάσεων φύτευσης είναι απόφαση του παραγωγού, αλλά έχει αποδειχθεί ότι πυκνότερες φυτεύσεις παράγουν μεγαλύτερες ποσότητες καρπού. Μια αποδοτική παραγωγική μονάδα αποτελείται από τουλάχιστον 50 φυτά/στρέμμα (αποστάσεις 4x5 μ.).

Επιλογή σχήματος φύτευσης (τετράγωνα ή παραλληλόγραμμα)
Προετοιμασία εδάφους που περιλαμβάνει
Απομάκρυνση ζιζανίων με προφυτρωτικά ζιζανιοκτόνα ή μηχανικά μέσα, και απομάκρυνση υπολειμμάτων προηγούμενης καλλιέργειας
Ελαφρύ όργωμα έως τα 30-40 εκ. εδάφους. Αποφεύγουμε βαθύτερο όργωμα, γιατί γίνεται αναστροφή του εδάφους, που είναι συνήθως λιγότερο γόνιμο.
Προσθήκη οργανικής ουσίας, ειδικά σε περίπτωση χαμηλής συγκέντρωσης, ανάλογα με τα αποτελέσματα της εδαφικής ανάλυσης.
Φρεζάρισμα για ενσωμάτωση οργανικής ουσίας, ισοπέδωση και ψιλοχωμάτισμα μεγάλων σβόλων
Δημιουργία «αναχωμάτων», ειδικά σε χωράφια με πρόβλημα στράγγισης, για καλύτερο αερισμό του ριζικού συστήματος
Εγκατάσταση αρδευτικού συστήματος και άμεση άρδευση μετά τη φύτευση

Επιλογή Κατάλληλων Υποκειμένων & Ποικιλιών

Η επιλογή των κατάλληλων υποκειμένων και ποικιλιών αποτελεί κρίσιμο βήμα για την επιτυχημένη καλλιέργεια του αβοκάντο, καθώς επηρεάζει την απόδοση, την αντοχή σε ασθένειες και τις συνθήκες ανάπτυξης. Τα υποκείμενα επιλέγονται με βάση την προσαρμοστικότητά τους στο έδαφος, την ανθεκτικότητα σε παθογόνα εδάφους και την αποτελεσματικότητά τους στην απορρόφηση θρεπτικών στοιχείων. Υπάρχουν πολλές επιλογές μεταξύ σποροφύτων & κλωνικών υποκειμένων.

Μετά από πολυετές έρευνες, έχουν πλέον δημιουργηθεί υποκείμενα με συγκεκριμένα χαρακτηριστικά, κατάλληλα για προσαρμογή σε διαφορετικές απαιτήσεις, όπως ανοχή ή αντοχή στο ψύχος, σε ασθένειες, στην αλατότητα, στη δημιουργία χαμηλών δέντρων κ.ά. Η επιλογή πρέπει να γίνεται προσεχτικά, με βάση τις ανάγκες κάθε παραγωγού, το μικροκλίμα της περιοχής εγκατάστασης και τις συνθήκες του αγροτεμαχίου.

Η διατήρηση των χαρακτηριστικών αυτών στα υποκείμενα πραγματοποιείται αποκλειστικά με αγενή πολλαπλασιασμό, οπότε αναφέρονται ως Κλωνικά υποκείμενα (Εικόνα 1), σε αντίθεση με τα Σπορόφυτα, που μπορεί όμως να είναι επίσης ανθεκτικά σε καταστάσεις όπως το ψύχος. Οποιαδήποτε χρήση σπερμάτων (σπόρου) για δημιουργία σποροφύτων, θα οδηγήσει σε παραλλακτικότητα και διαφοροποιημένα χαρακτηριστικά, σε σύγκριση με το μητρικό φυτό. Στην Ελλάδα ως σπορόφυτα υποκείμενα χρησιμοποιούνται το bacon και το zutano. Η πρμήθεια κλωνικών υποκειμένων γίνεται προς το παρόν, από φυτώρια του εξωτερικού.

Οι πιο κοινές ποικιλίες είναι η Hass, που κυριαρχεί στην αγορά λόγω της υψηλής ποιότητάς της, η Fuerte, με ισορροπημένη γεύση και πρώιμη παραγωγή, και η Zutano, που προτιμάται για τις αντοχές της σε ψυχρότερα κλίματα. Η επιλογή γίνεται με βάση το κλίμα της περιοχής, τον τύπο του εδάφους και τη ζήτηση της αγοράς, διασφαλίζοντας έτσι τη μέγιστη δυνατή παραγωγικότητα και ποιότητα καρπών.

Διαχείριση Άρδευσης & Λίπανσης

Η διαχείριση του νερού κατά τη διάρκεια της ανθοφορίας μπορεί να είναι κρίσιμη για την παραγωγή καρπών, καθώς υπάρχει αυξημένη ζήτηση νερού. Επίσης η ταχεία φάση ανάπτυξης των καρπών είναι η δεύτερη κρίσιμη περίοδος για την άρδευση. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, η αποτελεσματική διαχείριση της άρδευσης μειώνει την πτώση των καρπών και αυξάνει το τελικό μέγεθος τους. Σε αυτό το στάδιο ανάπτυξης συνίσταται επίσης τα διάστημα μεταξύ των αρδεύσεων να μικραίνουν ιδίως το καλοκαίρι για να εξασφαλιστεί το μέγιστο μέγεθος καρπών.

Γενικά, για το πότισμα του αβοκάντο, θα πρέπει να έχουμε υπόψη, ότι:

Δεν θα πρέπει να εφαρμόζεται περισσότερο νερό, απ' όσο χρειάζεται για να κρατηθεί το έδαφος της περιοχής του ριζοστρώματος υγρό (αποφυγή προβλημάτων ασφυξίας ριζών, με ανάπτυξη μυκητολογικών ασθενειών, ιδιαίτερα σε περιοχές με κακή στράγγιση)
Η εφαρμογή πάρα πολύ μεγάλων ποσοτήτων νερού μπορεί να οδηγήσει σε αυξημένους ρυθμούς διήθησης-απωλειών νερού και θρεπτικών συστατικών κάτω από το ριζικό σύστημα
Σε περιπτώσεις μικρού βάθους εδαφών με κακή στράγγιση, η ποσότητα του νερού σε κάθε πότισμα πρέπει να είναι μικρή, γιατί μπορεί να συμβούν μεγάλες ζημιές, μέχρι και ξήρανση των δέντρων
Την άνοιξη, εάν το έδαφος έχει ακόμα αρκετή υγρασία δεν θα πρέπει να αρχίζουν νωρίς τα ποτίσματα, για να θερμαίνεται ευκολότερα το έδαφος, ώστε να μην υπάρξει αργοπορία στο ξεκίνημα της δραστηριότητας των ριζών
Σε εδάφη που έχουν άλατα λίγο παραπάνω από το κανονικό, και έχουν καλή στράγγιση, το κάθε πότισμα θα πρέπει να γίνεται με περισσότερο νερό για έκπλυση των αλάτων

Καθώς τα φυτά αρχίζουν να μπαίνουν στην παραγωγή, σταδιακά μειώνουμε την αναλογία αζώτου (Ν), περιορίζουμε την εφαρμογή φωσφόρου (Ρ) και ενισχύουμε την εφαρμογή καλίου (Κ). Οι συνολικές ποσότητες για κάθε στοιχείο καθορίζονται από τα αποτελέσματα των αναλύσεων εδάφους και φύλλων, καθώς και από το μέγεθος και την παραγωγικότητα των δέντρων. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι για την παραγωγή 1.000 κιλών καρπού, απομακρύνονται 4,5 kg αζώτου, 0,8 kg φωσφόρου και 6,5 kg καλίου, τα οποία και θα πρέπει να αναπληρωθούν. Ως γενικός κανόνας, η αναλογία εφαρμογής των τριών στοιχείων σε ενήλικα δέντρα υψηλής παραγωγικότητας, όπως προτείνεται από τη βιβλιογραφία, είναι: Ν:Ρ:Κ = 2:1:4. Όμως, για δέντρα με τη συνήθη παραγωγικότητα που έχουν όταν καλλιεργούνται στην Κρήτη μια πιο ρεαλιστική αναλογία Ν:Κ είναι το 1:1,5.

Οι παραγωγοί μπορούν να παρακολουθούν τις οδηγίες για άρδευση που ανακοινώνει η Περιφέρεια Κρήτης σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Ελιάς Υποτροπικών Φυτών & Αμπέλου του ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ, μέσω των εβδομαδιαίων δελτίων.

Μια πρωτοποριακή online πλατφόρμα για την άρδευση ακριβείας, ελεύθερης πρόσβασης για τους παραγωγούς, δημιούργησε το Ινστιτούτο Ελιάς, Υποτροπικών Φυτών & Αμπέλου του ΕΛΓΟ ΔΗΜΗΤΡΑ σε συνεργασία με το Ινστιτούτο Μεσoγειακών Σπουδών, το Πολυτεχνείο Κρήτης και το Ελληνικό Μεσογειακό Πανεπιστήμιο.

Η online πλατφόρμα, η οποία είναι ήδη σε λειτουργία, δίνει πληροφορίες για κάθε αγροτεμάχιο σε όλη την Κρήτη (καλλιέργειες ελιάς, εσπεριδοειδών, αμπέλου και αβοκάντο). Συνδυάζει καινοτόμες τεχνολογίες, όπως, τεχνικές γεωφυσικής & δορυφορικής τηλεπισκόπησης, μετρήσεις πεδίου, μετεωρολογική πληροφορία, βάσεις δεδομένων αγροτεμαχίων του ΟΠΕΚΕΠE, καθώς και μοντέλο αρδευτικών αναγκών.

Κλαδέματα

Το κλάδεμα επιδιώκει τη δημιουργία δένδρων μέτριας ζωηρότητας και σχετικά χαμηλού ύψους, με σκοπό να διευκολύνονται οι καλλιεργητικές εργασίες και να μειωθεί το κόστος τους.
Κατά το κλάδεμα πρέπει να εφαρμόζονται ορισμένοι κανόνες. Απομακρύνονται βλαστοί πυκνοί, προστριβόμενοι, ασθενείς και προσβεβλημένοι. Σε κλάδους με μεγάλο μήκος πρέπει να γίνεται κορυφολόγημα και να αφαιρούνται όσοι βλαστοί ακουμπούν στο έδαφος.
Το κλάδεμα καρποφορίας αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα έξοδα της καλλιέργειας, αλλά είναι εντελώς απαραίτητο για τη διατήρηση εύρωστων δέντρων, την αύξηση του μεγέθους καρπών, την αποφυγή φυλλόπτωσης και εξάντλησης του δέντρου, και τον έλεγχο της παρενιαυτοφορίας. Οφείλει να γίνεται κάθε χρόνο και περιλαμβάνει την

Χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή στα αυστηρά κλαδέματα ώστε να μην κινδυνεύσει το δένδρο από ηλιακά εγκαύματα και σε κάθε περίπτωση συνιστάται η επάλειψη ειδικής πάστας στις τομές, για αποφυγή ανάπτυξης ασθενειών.

Έλεγχος Εχθρών & Ασθενειών

Η καλλιέργεια του αβοκάντο αντιμετωπίζει προκλήσεις από διάφορους ζωικούς εχθρούς και ασθένειες, οι οποίοι μπορούν να επηρεάσουν την απόδοση και την ποιότητα της παραγωγής.

Ζωικοί Εχθροί: Η κλιματική αλλαγή και η διακίνηση πολλαπλασιαστικού υλικού έχουν οδηγήσει στην εμφάνιση νέων εχθρών, όπως το σύμπλεγμα μυκήτων και εντόμων ‘Αμβρόσια’. Αυτοί οι εχθροί μπορούν να προκαλέσουν σοβαρές ζημιές στα δέντρα αβοκάντο, επηρεάζοντας την υγεία και την παραγωγικότητά τους. Η έλλειψη οργανωμένου συστήματος δειγματοληψιών και προειδοποιήσεων δυσχεραίνει την έγκαιρη και αποτελεσματική αντιμετώπισή τους, οδηγώντας συχνά σε μη ορθολογική χρήση χημικών από τους παραγωγούς.

Ασθένειες: Οι ασθένειες του αβοκάντο στην Κρήτη περιλαμβάνουν μυκητολογικές, βακτηριακές και ιογενείς λοιμώξεις που μπορούν να επηρεάσουν διάφορα μέρη του φυτού, όπως τα φύλλα, τους καρπούς και το ριζικό σύστημα.

Ο αρχικός έλεγχος στην καλλιέργεια για εχθρούς και ασθένειες πραγματοποιείται από τον παραγωγό. Αν εντοπιστεί κάτι ανησυχητικό, θα πρέπει να ενημερώσει επιστήμονες των αρμόδιων φορέων (ΔΑΑΚ, ΕΛΓΟ ΔΗΜΗΤΡΑ κλπ).

Κριτήρια Συγκομιδής Αβοκάντο

Ο καρπός του αβοκάντο πρέπει να πληροί ορισμένα κριτήρια προτού συγκομιστεί. Ο οδηγός ωρίμανσης που χρησιμοποιείται μέχρι τώρα είναι:
1. Ο Κανονισμός 831/1997 της Ε.Ε. όπως τροποποιήθηκε και ισχύει από τον Κανονισμό 387/2005 για τον καθορισμό των προτύπων εμπορίας που εφαρμόζονται για τα αβοκάντο – ο οποίος αναφέρει ως ελάχιστη περιεκτικότητα σε ξηρά ουσία ώστε να εξασφαλιστεί η διαδικασία ωρίμανσης

21% για την ποικιλία Hass
20% για τις ποικιλίες Fuetre, Pinkerton, Reed και Edranol
19% για τις λοιπές ποικιλίες εκτός των Αντιλλών οι οποίες επιτρέπεται να έχουν μικρότερη περιεκτικότητα σε ξηρά ουσία.

Η ελαιοπεριεκτικότητα του καρπού, η οποία, σύμφωνα με βιβλιογραφικές πηγές, πρέπει να υπερβαίνει το 8 %.
Καρποί που συγκομίστηκαν πριν φτάσουν στο όριο της φυσιολογικής ωρίμανσης, δεν μπορούν να ωριμάσουν κανονικά μετασυλλεκτικά, δεν αποκτούν τα επιθυμητά οργανοληπτικά χαρακτηριστικά και δεν ικανοποιούν τους καταναλωτές.